آیا کاهش وزن و ریزش مو باهم در ارتباط هستند؟

امروزه اضافه‌وزن و چاقی نه تنها مشکلی مرتبط با جامعه کنونی ایران، بلکه اتفاقی جهانی است که ملیت های متفاوت، با آن درگیر هستند. از این رو، رژیم های لاغری متنوع اصولی و غیراصولی توسط افراد متخصص و غیرمتخصص سرلوحه افراد قرار می‌گیرد. انتخاب رژیم اصولی گاهی می‌تواند توصیه های پزشک باشد یا می‌تواند توصیه های بلاگری در اینستاگرام  باشد. با این وجود،  آیا کاهش وزن و ریزش مو می تواند باهم در ارتباط باشد؟

در برخی  موراد، کاهش وزن می‌تواند منجر به ریزش مو شود. یکی از دلایل ریزش مو می تواند به دلیل کمبود مواد مغذی در رژیم های غذایی نامناسب باشد. در این مقاله، با استفاده از منابع معتبر جهانی، به این مورد اشاره خواهیم کرد که برخی افراد پس از کاهش وزن، دچار ریزش مو می شوند. همچنین راه های درمان و پیشگیری از این موضوع را مورد بحث قرار خواهیم داد.

چرا ریزش منو با کاهش وزن اتفاق می‌افتد؟

اصلی ترین دلیل ریزش مو در حین کاهش وزن می تواند به دلیل کمبود مواد مغذی و کاهش وزن ناگهانی و سریع بر بدن باشد.

به عنوان مثال، زمانی که کاهش وزن ناگهانی و رژیم های محدودکننده در فرد تجربه می‌شود، وضعیتی به نام افلوویوم حاد تلوژن (TE)، که یکی از  شایع ترین علل ریزش موی گسترده در پوست سر است، اتفاق می‌افتد. این اتفاق از ابتدای رژیم سخت و غیر اصولی اتفاق نمی‌افتد بلکه به طور معمول، TE حدود ۳ ماه پس از رژیم سخت رخ می دهد که تا حدود ۶ ماه طول می کشد.

در نظر داشته  باشید که کاهش وزن و کمبود مواد مغذی با انواع اتفاقات دیگری به جز TE مانند آلوپسی آندروژنیک (طاسی) همراه است که منجربه ریزش مو می شود.

دلایل اصلی کاهش وزن و ریزش مو

اصلی ترین  دلایلی که سبب می شود در هنگام کاهش وزن، ریزش مو تجربه شود شامل موارد زیر می شود :

• رژیم کاهش وزن سریع
• رژیم های بدون پروتئین
• جراحی های کاهش وزن
• رژیم های محدودکننده

۱- رژیم کاهش وزن سریع

شاید اولین مورد، باب میل بسیاری از افراد نباشد اما ارتباط بین رژیم غذایی سریع و شدید با ریزش مو در تحقیقاتی در دهه ۱۹۷۰ ثبت  و بررسی شد. در نظر داشته باشید که موهای شما برای رشد مناسب، به کالری و مواد مغذی کافی نیازخواهند داشت. بنابراین، زمانی که در رژیم غذایی سخت خود، بدن را از آنچه که نیاز دارد را تحریم می‌کنید، عوارض جانبی مانند ریزش مو ممکن است رخ دهد.

• محدودیت کالری
• کمبود مواد مغذی
• استرس روانی

رژیم های کاهش وزن سریع، اغلب با کمبود آهن همراه است که شایع ترین علل ریزش مو به شمار می‌رود.

برنامه‌های کاهش وزن سریع غیراصولی، می‌تواند منجر به کمبود  اسیدهای چرب ضروری، روی، پروتئین و کالری کلی شود که همگی می‌توانند منجر به ریزش مو شوند.

شاید برایتان مفید باشد : ۹ عوارض رژیم فستینگ: راهنمای کامل و تخصصی 

۲- رژیم های بدون پروتئین (بسیارکم‌پروتئین)

اسیدهای آمینه برای تولید کراتین (پروتئین ساختاری اصلی مو)، ضروری هستند. از این رو، اسیدهای آمینه نقش بسیار پررنگی برای رشد مو دارند که در رژیم های لاغری غیراصولی، با بحران مواجه هستند.

زمانی که پروتئین به اندازه استاندارد تامین نمی شود،  از ابتدایی ترین اقداماتی که رخ می دهد، بدن عملکردهای مهم وابسته به پروتئین مانند ترمیم بافت، هضم، تنظیم PH و تعادل آب و تولید هورمون را در اولویت قرار می‌دهد. اقدام مهم برای تامین پروتئین موارد فوق، عدم استفاده پروتئین برای رشد مو است زیرا رشد مو برای زنده نگه داشتن شما ضروری نیست اما مابقی عملکردها حیاتی هستند.

در نظر داشته باشید که فقر پروتئین در رژیم غذایی (زمانی که بدن، پروتئین کافی دریافت نمی‌کند)، می تواند منجر به ریزش مو شود.

۳- جراحی های کاهش وزن

متاسفانه، جراحی به عنوان میانبری سریع و آسوده برای کاهش وزن در حال محبوبیت است. اغلب ممکن است افراد، به دلیل تکیه بر دانش متخصص و پزشک، این راه لاغری را به کاهش وزن اصولی ترجیح دهد اما مطالعات مختلفی در طی این سال ها انجام شده که نشان دهنده اثرات جانبی جراحی های کاهش وزن هستند.

مطالعه سال ۲۰۱۸ شامل ۵۰ فرد بود که تحت عمل جراحی اسلیو گاسترکتومی قرار گرفتند. (در این جراحی، بخش بزرگی از معده برداشته  می‌شود). ۵۶ درصد از شرکت کنندگان، ریزش مو را مشاهده کردند  که اکثریت در زنان مشاهده شد.

مطالعه دیگری در سال ۲۰۲۰ بر روی ۱۱۲ خانم که تحت عمل اسلیو گاسترکتومی گرفتند انجام شد. ۷۲ درصد از شرکت کنندگان پس از جراحی دچار ریزش مو شدند!

علاوه بر کاهش ظرفیت و کوچک کردن معده، انواع جراحی کاهش وزن سریع وجود دارد که باعث می شوند غذا بخشی از روده را دور بزند که منجر به سوء جذب مواد مغذی و افزایش خطر کمبودها می شود

به صورت کلی، این جراحی ها با کاهش وزن سریع همراه است که معمولا باعث کمبود پروتتئین، ویتامین ها و یا مواد معدنی می شوند که به نوبه خود می‌توانند منجر به ریزش مو شود.

شاید برایتان جالب باشد بدانید : ۱۸ نکته اساسی در کاهش وزن اصولی و ماندگار 

۴- رژیم های محدودکننده

هنگامی که موادغذایی با ارزش غذایی بالا از رژیم غذایی شما حذف و یا کمرنگ می شوند، نتیجه قابل حدس خواهد بود. تنها یکی از عوامل مشخص که موضوع اصلی مقاله ما بوده یعنی ریزش مو نمایان می شوند.

در نظر داشته باشید که کمبود آهن، سنلیوم و اسیدهای چرب ضروری، همگی با ریزش مو در ارتباط مستقیم هستند. رژیم غذایی با کالری بسیار کم و استرس شدید (که می‎‌تواند با رژیم غذایی همراه شود)، باعث ریزش مو می‌شوند.

متاسفانه، ریزش مو نه تنها در حین کاهش وزن بلکه می‌تواند بعد از رژیم سخت و محدود کننده با شما همراه باشد.

بیشتر بخوانید : ۷ مورد از فواید روغن نارگیل برای مو 

آیا ریزش مو خطرناک است؟

شاید در نگاه اول، با از دست دادن مو کمی اعتمادبه‌نفس در ظاهر خود را از دست بدهید اما مهم است بدانید که ریزش مو، به خودی خود خطرناک نیست اما نشان دهنده عوامل خطرناک دیگری در بدن شما خواهند بود.

به عنوان مثال، کمبود مواد مغذی و محدودیت شدید کالری می توانند منجر به عواقب جدی سلامتی مانند از کم خونی(فقر آهن)، از دست دادن عضلات، اختلال در عملکرد مغز، ناباروری، بیماری های قلبی، افسردگی و حتی تغییر عملکرد سیستم ایمنی شود.

پروتئینی که از رژیم غذایی خود حذف می کنید نیز می تواند عوارض جانبی خطرناکی از جمله کاهش عملکرد عضلات، مشکلات قلبی، مشکلات روده، کاهش عملکرد ایمنی (خود ایمنی) و افزایش خطر افسردگی به همراه داشته باشد.

چکار کنیم که در هنگام کاهش وزن، از ریزش مو جلوگیری کنیم؟

همانطور که گفته شد، اصلی ترین دلایل ریزش مو می تواند ناشی از کمبود مواد مغذی یا کاهش وزن سریع باشد. بنابراین، مهم است که کاهش وزنی سالم و پایدار را در برنامه خود در نظر بگیرید.

توصیه می شود به جای رژیم غذایی مد روز یا آنچه در شبکه های اجتماعی تبلیغ می شود، یک رژیم غذایی متعادل که مواد مغذی مورد نیاز بدن را تامین می کند بهره ببرید.

در صورتی  که از سبک های غذایی مانند گیاه‌‌خواری پیروی می‌کنید، ممکن است بسیاری از غذاهایی که حاوی آهن و روی باشند منع شده باشد. از این رو، مطمئن شوید که غذاهای غنی از مواد مغذی و مکمل هایی را با مواد مغذی که رژیم غذایی شما فاقد آن است مصرف می کنید.

شاید برایتان مفید باشد  : راه های طبیعی برای درمان مو، معرفی ۷ روش خانگی و طبیعی برای درمان موهای آسیب دیده 

سخن پایانی

کاهش وزن و ریزش مو می توانند باهم در ارتباط باشند. برای جلوگیری از ریزش مو از رژیم های سخت و محدود کننده اجتناب کنید. در نهایت می‌توان گفت که شرایط افراد قبل از شروع، حین و پس از کاهش وزن متفاوت است. عمل بهینه این است که مواد مغذی توصیه شده توسط پزشک و یا متخصص تغذیه را سرلوحه خود قرار دهید.